Emmy Dijkstra

Zo hangt mijn serie grafisch werk in het museum, de wand daarnaast hangt inmiddels helemaal vol met de sjabloon afdrukken van leerlingen. Op de muur zijn hele verhalen ontstaan.

In het kader van Kunstkick hangt er een nieuwe serie werk van mij in Rijksmuseum Twenthe, komende week nog te zien! De serie heet: Het Nieuwe Land. Het onderweg zijn in een boot, de overgangsrite, het arriveren en het aanpassen aan een nieuwe wereld.

Op vrijdag 9 maart hebben grafisch vormgever én beroeps kunstenaar in de klas Ingrid Wielema en ik een groot project gerealiseerd. 25 leerlingen van Reggesteyn, voortgezet onderwijs in Nijverdal namen deel aan een uitwisselingsprogramma. Dus 25 leerlingen uit diverse landen in Europa waren die week in Nijverdal. Reggesteyn had een paar maanden van tevoren een oproep gedaan om een projectvoortstel in te dienen in het kader van deze uitwisseling. Zij wilden een gezamenlijk kunstwerk tot stand brengen wat deze uitwisseling symboliseerde.

Het mooie was dat Ingrid mij belde met de vraag om samen een projectvoorstel te schrijven en in te dienen. We kenden elkaar helemaal niet. Maar Ingrid en ik zijn allebei gespecialiseerd in verschillende druktechnieken: Ingrid gebruikt lettervormen in haar bik-workshops en laat de leerlingen met houten letters printen waarbij juist niet uitgegaan wordt van het schrijven en woorden maken maar puur vanuit de vorm van de letters.

Ik maak tegenwoordig veel sjabloondrukken en bedruk daar oa papieren jurken mee. Waarbij het mij niet gaat om het kleding ontwerpen maar meer als een vorm waarmee je ook een verhaal kan vertellen. Sjablonen komen bij mij voort uit gedachten, beelden in mijn hoofd, gebeurtenissen uit mijn leven of iets wat ik in een boek las.

Na het enige tijd brainstormen zijn wij tot het plan gekomen om samen met de leerlingen papieren kleding te maken die hun eigen indrukken vertellen: Transferable Impressions
De leerlingen hebben in totaal twee workshops gevolgd waarin ze met lettervormen en sjablonen werkten. Deze workshops waren bedoeld om hun eigen ‘stoffen’ te printen waar uiteindelijk de papieren kleding van gemaakt zou worden.
De 25 leerlingen uit nederland waren ieder gekoppeld aan een maatje uit het buitenland. Tijdens het printen van de stoffen werkten iedereen individueel maar tijdens het laatste onderdeel; de kleding maken, kwamen de koppels weer samen zodat er uiteindelijk 25 kledingstukken zouden ontstaan.

En dat is gebeurd: in Reggesteyn hangen nu in een lichte koker vorm waar iedereen verdieping op uit kan kijken, 25 prachtige kledingstukken!

Wanneer ik straks naar New York vertrek moet ik niet vergeten mijn pak mee te nemen.

Maar voordat ik vertrek bouw ik eerst met Sabine een hut in het bos van onze papieren panelen. Inmiddels hebben we al een proefopstelling gemaakt. En een dak gebouwd van 10 papieren panelen. Nu gaan we weer verder en hebben elkaars sjablonen uitgewisseld, heel spannend want opeens werk je met hele andere beelden waar je zelf niet opgekomen zou zijn.

De afgelopen dagen op de bank gelegen met een vervelende hoest. Tekeningetjes dwarrelen door mijn hoofd. Ik zit niet op de mijn atelier waar ik sjablonen wilde gaan snijden en afdrukken. Om toch mijn gedachten kwijt te kunnen heb ik mijn dagboek er maar weer eens bij gepakt. Alweer een tijdje geleden dat ik erin getekend heb. Eerst was het een belangrijk onderdeel van mijn kunstenaarschap: elke dag een tekening maken in mijn dagboek. Maar mijn beelden raakten opgesloten en ik ging opzoek naar andere manieren om het werk naar buiten te brengen en ging etsen maken. Nu, een paar jaar later en heel veel etsen verder én het snijden van sjablonen als vast onderdeel van mijn atelierwerk, is er weer de behoefte om het innerlijke op te zoeken. Gewoon aan tafel zitten tekenen  in mijn dagboek.

Een paar jaar geleden heb ik wel eens de dagboeken geëxposeerd maar men had niet makkelijk toegang tot de beelden. Meestal lagen de boeken in mijn vitrinekast en haalde ik ze er af en toe uit zodat men er doorheen kon bladeren. Nu ga ik eens aan een manier denken om alle tekeningen uit het dagboek tentoon te stellen. De originele blijven dan achter glas. Maar ik zou ze graag aan mensen willen laten zien.

Een zeefdruk. Nu te zien bij galerie Focus op Kunst in Zwolle samen met andere grafische werken van mij. Laatst ving ik een radio fragment op  waar een journalist vertelde dat hij mensen zag wachten. Ik zag een tekening voor me die ik nog moet maken. Maar deze had ik al.

Ik zag laatst een prachtige  film over een Afrikaanse bootvluchteling die in Parijs terecht kwam en gewoonweg geen identiteit meer had. Hij werd een van de velen en was totaal niet meer van belang. Dat denk ik ook altijd bij rijen wachtende mensen: ik associeer dat met ontheemd zijn en maar moet afwachten waar je terechtkomt

Speciaal voor ‘kunst kijken op het Hogeland’ maakte ik een nieuwe papieren jurk. Deze heb ik bedrukt met sjablonen van palmboompjes die ik nog op mijn atelier had liggen. De hele dag heb ik erin rondgelopen. Ik noem het rondlopen in de jurk een performance, want dat is het voor mij. De jurk roept vragen op, mensen willen het aanraken. Ik doe helemaal niets wanneer ik een papieren jurk draag, alleen rondlopen en staan. Iedere keer vind ik het eng om aan te doen, omdat je weet dat mensen met vragen naar je toekomen en je opeen ‘volop in beeld bent’. Maar als ik de jurk eenmaal aan heb voelt het heel natuurlijk aan. Het is het moment van aantrekken die ik spannend vind, net als de laatste minuut voordat je een podium opgaat.

Iemand zei tegen mij: een overgangsrite. Een mooie beschrijving van dit moment én een onderwerp dat veel in mijn werk terugkomt.

Afgelopen zondag heb ik een kleine performance gehouden tijdens de opening van ‘ Vreemde Streken ‘ in het Kunsthuis de Secretarie te Zwolle. Hier werd de tentoonstelling geopend van Pieter Zandvliet en René Maagdenberg.

Van tevoren had ik een blanco papieren jurk gemaakt en deze een week voor de opening aan de twee kunstenaars gegeven. Zodat zij deze konden beschilderen, betekenen, bedrukken, beplakken enz. Ik wist dus niet van tevoren wat voor jurk ik aan zou trekken; heel spannend!

Dus zondag kreeg ik een prachtige felgele, met zwarte lijntekening ‘ gedecoreerde ‘ jurk terug, wauw! Vervolgens heb ik gedurende de opening de jurk gedragen.

Hier een foto van de expositie ‘ Paper in Progress’ waar ik met mijn drie papieren jurken aan deelgenomen heb. Kunstenaar Sabine Bolk deed ook mee. Zij maakt oa prachtige behang en installaties van karton. Zij heeft in Indonesië zich verdiept in de batik techniek en gebruikt dit binnen haar werk. Ook voor deze expositie heeft zij een rol behang prachtig bewerkt. In de toekomst zouden wij graag samen willen werken: wij verwerken allebei het thema vergankelijkheid binnen ons werk, door bijvoorbeeld de materiaalkeuze van papier en karton. De uitstraling van het werk wordt daardoor gevoelig en fragiel.

Het beschilderde behang van Sabine Bolk en mijn ‘ Bretonse Zitjurk’. Met mijn jurken zou ik temidden van Sabine’s installaties van karton kunnen leven.

Op 28 november 2009 opent bij Galerie Art Trading Holland de groepsexpositie: ‘Grafiek, verdomd veelzijdig.’ Met vier andere grafici zal ik hier aan deelnemen. De feestelijke opening zal om 16.00 plaatsvinden. U bent van harte welkom!

De serie die ik exposeer bestaat uit grafisch werk van verschillende periodes:

‘Mijn werk is melancholisch van toon. Ik teken het drama van de zoekende mens die zijn weg probeert te vinden in de wereld. Het is een universeel gegeven; mijn beelden kunnen zich overal ter wereld afspelen. Ik teken groepen die onderweg zijn, of soms een enkeling die gelaten afwacht. Door middel van grafiek kan ik dit onderwerp het beste tot uitdrukking brengen. Door het gebruik van de aquatint komt er een gelaagdheid in mijn werk; ik kan hiermee figuren naar de achtergrond brengen of juist helemaal uitlichten. Dit versterkt het verhaal van deze zoekende mens.’

Adres: Dorpstraat 99 4851 CL Ulvenhout, www.art-tradingholland.nl